“Doe die mobiel weg!” hoor je een aantal docenten zeggen aan het begin van dit filmpje van het programma De School van BNN. “Ik vind echt dat die docenten overdrijven” zegt een leerling. Alle docenten tegen en alle leerlingen voor het gebruik van smartphones in de les? Ik dacht het niet! Ik interviewde een paar docenten en leerlingen over de regels bij hun op school en over wat ze vinden van het gebruik van telefoons in de les. Aan het einde volgen twee tips voor scholen en docenten.

Docent VO, 25 jaar (voor)
Wat zijn de regels bij jou op school?
“Bij mij op school zijn mobiele telefoons verboden. Je mag geen telefoons in de les gebruiken. In de pauze mag dat wel, ook in de school. Als je toch een mobiele telefoon in de les gebruikt of zichtbaar hebt, wordt ie ingenomen. Om 16.15, na school, kun je ‘m dan weer ophalen. Als je telefoon drie keer is ingenomen ben je ‘m langer kwijt.

Smartphones in de les: wel of niet?

Foto: TechStage

Ben je voor of tegen het gebruik van smartphones in de les?
“Ik probeer de directeur ervan te overtuigen het verbod op te heffen. Hij is nogal huiverig voor filmpjes. Hij is bang dat leerlingen filmpjes van docenten gaan maken en op YouTube zetten. Ik denk juist dat de didactische toegevoegde waarde groter is dan het risico. Mijn school loopt achter en zou juist de smartphone didactisch goed moeten leren inzetten.”

Opvallend is dat, ook na herhaalde twitteroproepen, bel- en vraagronden, ik geen leerling kon vinden die voor het gebruik van smartphones in de klas is. Ook een rondvraag van een brugklasleerling onder haar klasgenoten, leverde dezelfde soort tegenargumenten op als van de havo 4 leerling hieronder.

Een rondvraag uiteindelijk onder leerlingen uit een klas 1 mavo/havo die voor het gebruik van telefoons in de klas zijn, leverde het volgende op:

Wat zijn de regels bij jullie op school?
“Bij ons op school mag je geen telefoon in de lessen gebruiken. Hij mag ook niet afgaan, anders mag je hem pas na kwart over vier ophalen. Ook mag je geen foto’s of filmpjes van elkaar maken. Je mag wel in de pauze op je telefoon.”

Waarom zijn jullie voor het gebruik van smartphones in de les?
“Het is handig om dingen op te zoeken, bijvoorbeeld als je geen woordenboek hebt. Je kunt extra werk doen of voor jezelf werken (dus niet klassikaal). Ook kan je bijvoorbeeld filmpjes maken van de uitleg of een foto van het huiswerk. Dat is handig om naar een zieke klasgenoot te sturen. Of als je bijvoorbeeld nog niet klaar bent met nakijken, dan maak je er gewoon een foto van. Trouwens, iedereen heeft een telefoon en het maakt de les leuker.”

Docent VO, 27 jaar (tegen)

Wat zijn de regels bij jou op school?
Het mag met toestemming van de docent. Ook in de les en op de gang. Maar de regels worden niet gehandhaafd. Je moet regels hebben waar iedereen achter staat.”

Ben je voor of tegen het gebruik van smartphones in de les?
“Daar kan ik heel kort over zijn: school is geen speelplek maar een leerplek. Geen smartphones in de les dus.”

Leerling, Havo 4, 16 jaar (tegen)

Wat zijn de regels bij jou op school?
“In de les moet je telefoon uitstaan en uit het zicht zijn, in je tas dus. De regels zijn niet echt streng. Docenten waarschuwen soms. Maar de regels verschillen per docent. Eigenlijk ligt het vooral aan de stemming van de docent. Als je telefoon wel afgepakt wordt, kun je hem na het laatste uur bij de teamleider ophalen. Als het vaker gebeurt, kan het zijn dat je je telefoon pas de volgende dag kunt ophalen of zelfs pas na het weekend. Ik vind het trouwens raar als de school buiten schooltijd je mobiel in beslag houdt, de school heeft niks te zeggen over wat je buiten school met je telefoon doet.”

Ben je voor of tegen het gebruik van smartphones in de les?
“Het is handig om informatie op te zoeken op je telefoon als er te weinig computers zijn. Ik vind het dus wel nuttig als je het als zoekmachine mag gebruiken. Maar ik denk dat de kans groot is dat leerlingen er misbruik van maken. Misschien is het een beter idee om andere dingen aan te schaffen: een iPad bijvoorbeeld. Zo kan de school ervoor zorgen dat je geen andere apps kan gebruiken dan de apps die je voor de les nodig hebt. Anders is het risico te groot dat leerlingen niet met de opdracht bezig gaan maar bijvoorbeeld gaan Facebooken, spelletjes spelen of WhatsAppen.”

Je leest ‘t, de regels én meningen over smartphones in de les lopen uiteen. Zowel leerlingen als docenten denken er verschillend over.

Wat is nou wijsheid?
“We hebben met elkaar afgesproken: de mobiel mag niet hoorbaar of zichtbaar zijn in de les. Dat is de afspraak die we met elkaar gemaakt hebben”, zegt de teamleider in het filmpje. Terwijl je net daarvoor een reeks docenten zag die alleen maar waarschuwen…
En om heel eerlijk te zijn, herken ik hier wel een stukje van mezelf als docent in terug. Scholen en docenten hebben vaak geen duidelijke regels en als ze er zijn, dan verbindt niet iedereen dezelfde consequenties aan de overtreding ervan. En dan zijn er nog een heleboel scholen die de meerwaarde van de smartphone niet zien of niet willen gebruiken, uit angst of uit gebrek aan kennis. Daarom twee tips die naar mijn mening heel belangrijk zijn in deze digitale tijd.

1. Maak samen afspraken en houd je eraan
Op de eerste plaats ben ik voor het opstellen van duidelijke regels met elkaar. En met elkaar betekent dan nadrukkelijk: met de docenten, de leerlingen én de ouders. Mocht je namelijk een regel willen instellen die de inname van de telefoon voor een dag of meer toelaat, dan kan het goed zijn dat je een boze ouder op je dak krijgt. Zijn of haar kind is dan namelijk niet bereikbaar. Betrek die ouders dus bij het opstellen van regels en zorg zo dat alle betrokkenen achter de regels staan. Vervolgens kun je bij de aanname van nieuwe leerlingen ook helder zijn over het beleid van de school. Kies je voor deze school, dan stem je ook in met deze regels wat betreft telefoons!

2. Gebruik de meerwaarde
Op de tweede plaats denk ik dat de smartphone een waardevolle bijdrage kan leveren aan het leren van leerlingen en de les. We blogden al eerder over tools als Socrative, digitale prikborden en sociale media in je les en gaven lesideeën hiervoor. Verdiep je in de tools die er zijn, hun meerwaarde en verbind ze aan de leerstof. Zo betrek je de leerlingen op een eigentijdse en efficiënte manier bij de les. Wees wel weer duidelijk hierover: als jij het aangeeft, mag de telefoon gebruikt worden en dan ook alleen voor de gegeven opdracht. Kwestie van vertrouwen, maar als je zorgt voor individuele aanspreekbaarheid (iedere leerling is verantwoordelijk voor zijn of haar bijdrage), dan is de kans klein dat leerlingen iets anders gaan doen wat niks met de opdracht te maken heeft. Even een stukje uitleg tussendoor? Leg de telefoon op z’n kop op de hoek van de tafel!

Wat zijn de regels bij jou op school? En wat denk jij over het gebruik van smartphones in de les? Deel jouw ervaringen en tips met je medelezers in een reactie hieronder!

Print Friendly, PDF & Email